Een Nieuw Balinger in India (4)

Na een reis van 2 maanden die dorpsgenoot Jur Huizenga afgelopen winter met zijn reisvriendin Coosje door de Stille Zuidzee maakte, toerde hij nog 3 maanden in z’n eentje door India. Hier volgt zijn verslag over dit land dat hij voor de negende keer bezocht.

Een grotere overgang van de paradijselijke Stille Zuidzee naar het luidruchtige mierennest India met haar meer dan 1,1 miljard mensen is nauwelijks denkbaar. Een moment van stilte is hier zeldzaam, zeker als je in Nieuw-Balinge woont, en je bent nooit alleen. Vandaar dat het niet eenzaam is om in je eentje te reizen. India is een land van grote tegenstellingen. Aan de ene kant zeer modern, aan de andere kant nog zeer traditioneel.

Toch kun je ook in India een paradijselijke ervaring opdoen. Ga daarvoor naar een traditioneel vegetarisch restaurant, waarvan er in Zuid-India vele zijn. Bij het betreden van de eetgelegenheid was je eerst je handen in een wastafel en je neemt vervolgens plaats aan een tafel met een granieten blad. Je krijgt een dichtgevouwen bananenblad voorgelegd, ter grootte van ca. 30 x 50 cm, met een kan water erbij. Je vouwt het bananenblad open, giet er met je linkerhand wat water op en wrijft het met je rechterhand ’’schoon’’. Met beide handen kieper je vervolgens het water van het blad op de stenen vloer, waar het vanzelf verdampt. Dan komt er een bediende met een afwasteiltje rijst en mikt daarvan met behulp van een schoteltje een flinke portie op het bananenblad. Een andere gedienstige komt de vegetarische bijgerechten brengen, waarvan hij er 4 op het bananenblad naast de rijst deponeert en 6 in kleine schaaltjes serveert. Bestek wordt er niet bij gegeven, want je eet met de (rechter) hand. En dan maar smullen. Dit is voor mij echt een paradijselijke ervaring: met de hand eten van een bananenblad! De mening van mensen die er anders over denken, respecteer ik ten volle.

De rijst en de bijgerechten worden onbeperkt aangevuld. Daar hoef je niet om te vragen. Elke 5 minuten staan ze met bijgerechten en rijst aan je tafel om ongevraagd aan te vullen. Je moet dus vragen om niet bij te vullen. Kom daar maar eens om in Nederland. De tafeletiquette gebiedt tenslotte dat je na het beëindigen van de maaltijd het bananenblad dichtvouwt, zodat je de tafel netjes achterlaat. En wat kost deze chique maaltijd nu? Minder dan een euro. Logisch dat het zo goedkoop is, zal de wakkere lezer zeggen: ze hebben immers lage arbeidskosten doordat er niets af te wassen valt!

India is ook in ander opzicht geen duur land. Waar elders kost het verzenden van een prentbriefkaart naar elke bestemming ter wereld omgerekend maar 14,5 eurocent? Voor dat bedrag bezorgt de Nederlandse TNT nog geen poststuk bij de buren. Daar staat wel tegenover dat de postzegels niet gegomd zijn! Op elk postkantoor staat een potje lijm met als het meezit, een kwastje. Zit het tegen, dan kan het ook een takje van een struik zijn of niets zodat je je wijsvinger moet gebruiken. De lijm is van rijstemeel gemaakt en niet van beenderen, want voor Hindoes zijn de koeien heilig, dus is koebeenderlijm taboe, en voor Moslims zijn varkens onrein, dus is lijm van varkensbeenderen ook niet gewenst. En na het opplakken van de postzegels moet je vooral niet vergeten om ze te laten afstempelen waar je bijstaat, anders worden de postzegels er af geweekt en komt je brief of prentbriefkaart nooit aan. Jur heeft daarvoor leergeld betaald.

India is een land van fakirs, goochelaars en bedriegers, hoewel ik ook heel wat goudeerlijke mensen heb ontmoet. Iedere Indiër telt niet voor niets altijd zijn wisselgeld na. Ook daar heb ik van geleerd en ik speel het spel om de knikkers met genoegen en een glimlach mee. Drie typische voorbeelden uit mijn leven in India gegrepen.

Ik zit ’s morgens vroeg een kop thee te drinken op een bankje bij een theestalletje. Komt er een krantenverkoper langs. ”Krant, meneer?”. ”Ja, alstublieft”. ”Vier roepie, meneer”. Het bedrag klinkt verdacht. Naar mijn weten kost een krant alleen op zaterdag 4 roepie. Omdat in India als consumentenbescherming de maximum verkoopprijs op elke verpakking staat, en ook op kranten, vraag ik ”Mag ik zien?” Ik lees ”2 Roepie”, maar ik zie ook dat het 2 in elkaar gevouwen kranten zijn en dat is vanuit zijn standpunt geredeneerd inderdaad 2 x 2 = 4 roepie.

Ik zit in de bus van A naar B voor een rit van een paar uur en koop van de conducteur een kaartje. Ik weet niet wat het kost, maar geef hem zonder iets te vragen een briefje van 100. Hij geeft me 30 roepies terug plus 5 buskaartjes van verschillende waarden. Ik tel ze na: 3 kaartjes van 20 roepie, 1 van 5 en 1 van 2. Samen dus 67. Ik reclameer dat ik nog 3 roepies (= 5 eurocent) te ontvangen heb, waarop de conducteur antwoordt: ”Later”. OK, het gebeurt wel vaker dat de conducteur aan het begin van een rit nog geen wisselgeld heeft en dat je dit later krijgt. Tien minuten later zie ik hem met muntstukken in de weer. Vriendelijk reclameren. Zonder succes. Nogmaals reclameren en nogmaals. Toen was de maat vol. Hij liep het gangpad door, ik stond met mijn 1,90 m op en versperde hem de weg. ”Mijn roepies, alstublieft”. Hij geeft me er twee (!). Ik maak bezwaar en ik krijg uiteindelijk ook de laatste roepie waar ik recht op heb. En nu niet denken, wat is dat flauw van Jur om drukte te maken over 5 eurocent. Uh, uh, voor dit bedrag koop je in India bij een straatstalletje wél 1 en soms zelfs 2 koppen thee. Voor Indiërs dus een bedrag waar je wat mee kunt doen. En een buitenlander is geen roepie-melkkoe.

In een restaurant bestel ik een lunch: rijst, linzen en ”gemengde groenten”. Bij het serveren toont de ober mij 2 schaaltjes groente. Ik mag kiezen en neem uiteraard de lekkerste. Prima service, denk ik. Komt de rekening, waarop staat dat mij ”special” gemengde groente in rekening gebracht wordt en dat is - je ziet ’m aankomen -  6 roepie duurder. Die ”special” groente had ik echter niet besteld. Ik begin een discussie en er gaan uiteindelijk 6 roepie van de rekening af.

En Jur, wat was er gebeurd als de ober geen 6 roepie van de rekening had afgehaald? In dat geval zou ik gepast geld (dus het bedrag van de rekening min 6 roepie) op tafel hebben gelegd en  het restaurant zijn uitgelopen. Dat heb ik de afgelopen jaren in verschillende landen vaker gedaan in gevallen waarin men mij probeerde af te zetten. Tegen Coosje zeg ik dan steevast: ”Ga maar vast”. Zij weet dan wat haar te doen staat: langzaam het restaurant uit lopen en niet omkijken. Ik volg dan na een paar minuten op dezelfde wijze. Ging altijd goed, nooit geschreeuw en ze renden ons nooit na.

Tot slot een voorval waaruit de typische Indiase manier van zakendoen blijkt. Ik ga naar de kapper om me te laten scheren. ”Wat kost het?”. ”Vijf roepie , meneer”. ”OK”. Gladgeschoren geef ik hem een briefje van 10 roepie. Hij geeft me 4 roepie terug. ”Alstublieft nog een roepie”. ”Nee”, luidt het antwoord van de kapper, ”Vijf roepie is gewone scheerzeep uit een pot. Dit is speciale scheerzeep uit een tube en die kost 6 roepie”. Dat laat ik uiteraard zoals het is. Ik wens de kapper een prettige dag en verlaat de kapsalon met een glimlach om de lippen.  Mijn dag is weer goed.

Ontwikkelingslanden staan erom bekend dat ze corrupt zijn. Zo ook India. In het Indian Museum te Kolkata, zeg maar het Rijksmuseum van India, zijn kort geleden enige onregelmatigheden geconstateerd. Honderden antieke voorwerpen van onschatbare waarde en meer dan 2000 jaar oud, blijken verdwenen te zijn. Daar staat tegenover dat tientallen antieke voorwerpen die voor veel geld werden aangekocht op advies van een commissie van deskundigen, niet ouder blijken te zijn dan 30 – 40 jaar. Er werden ook valse toegangskaartjes verkocht en vals wisselgeld aan buitenlandse toeristen gegeven. En nu moet de lezer niet denken dat de schuldigen streng zullen worden gestraft zoals in ons land waar zelfs onschuldigen streng gestraft worden. Nee, in India laat men de zaak meestal met behulp van smeergeld stranden. En mocht het toch tot een rechtzaak komen, dan duurt het even tot de zaak voorkomt. Zo zijn er momenteel bij het hoger gerechtshof in Mumbai 300.000 zaken aanhangig, maar worden er per dag slechts 40 – 50 zaken afgedaan. Reken dan maar uit, wanneer je aan de beurt bent.

Nu we het toch over rechtszaken hebben: een rechtbank in India heeft  de belangwekkende uitspraak gedaan dat in het geval een vrouw weigert te koken, dit voor de man geen reden voor echtscheiding is. Dus dames, neem morgen een vrije dag!